Framkvæmdir við nýtt borplan á Krýsuvíkursvæðinu eru hafnar en Hafnarfjarðarbær hefur samþykkt framkvæmdaleyfi fyrir tveimur nýjum rannsóknarborholum norður af Bleikhól, skammt frá Kleifarvatni. Fyrir á svæðinu er fyrsta djúpa rannsóknarholan, sem boruð var við Sveifluháls síðasta sumar, en afkastaprófanir á henni hefjast í næstu viku.
Rannsóknunum er ætlað að sýna fram á nýtingarmöguleika jarðvarmaauðlindarinnar á Krýsuvíkursvæðinu til heitavatnsframleiðslu fyrir Hafnarfjörð og höfuðborgarsvæðið og raforkuframleiðslu inn á landsnetið. Jarðvarmaver á svæðinu yrði þjóðhagslega mikilvægur orkuinnviður og liður í að auka afhendingaröryggi orku á þéttbýlasta svæði landsins.
Tvær holur á einum borteig
Jarðvegsvinna er hafin við gerð borplans norður af Bleikhól þaðan sem tvær nýjar rannsóknarholur HS Orku verða boraðar í sumar og haust. Við útfærslu borplansins er lögð sérstök áhersla á að það falli betur að landslagi en oft hefur verið við gerð slíkra borplana.
Framkvæmdir og efnistaka fara mest fram á borplaninu sjálfu og er efni af staðnum nýtt við gerð borplansins. Ellert Skúlason ehf. sér um jarðvegsframkvæmdir en verkfræðiþjónustan Strendingur ehf. sér um verkeftirlit. Fyrirtækið Jarðboranir munu síðan framkvæma sjálfar boranirnar á holunum líkt og við Sveifluháls síðastliðið sumar. Áætlað er að hefja boranir um mitt sumar.
Með því að bora tvær holur frá sama borplani og nýta til þess stefnuborun, líkt og gert var við Sveifluháls, er unnt að rannsaka stærra svæði en ef borað væri beint niður. Með því er hægt að draga meira úr umhverfisraski á verktíma en ef borað væri frá tveimur borplönum. Allt kapp er lagt á að raska svæðinu sem minnst.
Blástur fyrstu holunnar að hefjast
Samhliða framkvæmdum við nýjan borteig hefjast í næstu viku afkastaprófanir á fyrstu holunni, sem boruð var við Sveifluháls síðastliðið sumar. Hún hefur verið í svokölluðum upphitunarfasa síðan þá en í næstu viku verður byrjað að láta hana blása eins og kallað er. Þá er holan opnuð og stillt af til að meta hversu mikið af gufu og vökva kemur úr henni og við hvaða þrýsting. Þetta er kallað blástur. Holan er tengd við blástursbúnað en hann beinir frá gufunni og vatninu, sem fylgir í kjölfar blástursins. Út frá því ferli er hægt að segja til um hversu öflug holan er. Einnig eru tekin efnasýni til að átta sig á efnafræði jarðhitavökvans til að reyna að skilja jarðhitageyminn betur.
Blásturinn getur staðið yfir í allt að átta vikur og honum fylgir óumflýjanlega nokkur hávaði, einkum í næsta nágrenni holunnar, þótt öllum aðferðum sé beitt til að draga úr honum. Að auki má vænta þess að gufubólstrar frá borholunni verði sýnilegir víða að.
Að afloknum afkastaprófunum verður betur hægt að segja til um nýtingarmöguleika svæðisins en ekki verður hægt að slá neinu föstu fyrr en sambærilegar afkastaprófanir hafa einnig farið fram á þeim tveimur rannsóknarborholum sem nú eru í undirbúningi.
Rannsóknirnar eru grunnforsenda þess að hægt sé að halda áfram undirbúningi að byggingu virkjunar á Krýsuvíkursvæðinu.
Liður í auknu afhendingaröryggi orku
Markmið borananna á þessu ári er sem fyrr að staðfesta nýtingarmöguleika jarðhitaauðlindarinnar á Krýsuvíkursvæðinu en jarðhitarannsóknir á svæðinu eiga sér langa sögu. Má rekja fyrstu skráðu könnunina allt aftur til ársins 1756 þegar gerðar voru rannsóknir á hverum og leirpottum í Krýsuvík, sem teljast meðal fyrstu vísindalegu jarðfræðirannsókna á Íslandi.
Svæðið er að stærstum hluta í nýtingarflokki rammaáætlunar og hafa stjórnvöld lagt á það áherslu að kannað sé til hlítar hvað svæðið hefur að geyma. Í kjölfar fárviðris, sem geysaði á landinu í desember 2019, vann átakshópur stjórnvalda að aðgerðalýsingu þar sem Krýsuvík var skilgreind sem sérstaklega mikilvægt svæði vegna öryggis hitaveitu á höfuðborgarsvæðinu og Suðurnesjum. Einn liður í áætlun stjórnvalda til að tryggja orkuöryggi til framtíðar kveður á um að gera „könnun á sameiginlegri varmastöð í Krýsuvík fyrir Suðurnes og höfuðborgarsvæðið, undir formerkjum almannahagsmuna, þjóðaröryggis og forgangs varmavinnslu í þágu hitaveitu“.
Hér á vefsíðu má lesa frekara ítarefni um jarðhitarannsóknir HS Orku á Krýsuvíkursvæðinu.
