Staðsetning orkuversins dregur nafn sitt af áningarstað hestamanna til forna, en það er svæðið austan núverandi Grindavíkurvegar gengt orkuverinu. Sjálft orkuverið stendur á hrauni sem rann árið 1226 sem heitir Illahraun. Sunnan orkuversins er Þorbjarnarfell og austan við er Svartsengisfell og Selháls þar á milli og norðan hans Baðsvellir sunnan orkuversins.

Boranir eftir gufu á Svartsengissvæðinu hófust um miðjan nóvember 1971og átti að bora um 700 metra holu, við 250 metra dýpi var hiti hennar orðinn um 200°C í fyrsta áfanga voru boraðar þrjár holur sú dýpsta var um 400 metrar. Þessar holur voru notaðar við heitavatnsframleiðslu í varmaskiptastöð sem var byggð árið 1976. Strax við virkjun þessara gufuhola fór skiljusjórinn að mynda affallslón sem í dag er hið fræga Bláa Lón. Vatni var hleypt á fyrstu húsin í Grindavík 6. nóv. 1976 og ári síðar eða 30.desember 1977 á fyrstu húsin í Njarðvík.

Heita vatnið á Suðurnesjum er upprunalega ferskt vatn. Ferskt vatn er afloftað, afgösun er gerð á því og það hitað með háþrýstigufu í varmaskiptum og þannig er því dælt til viðskiptavina á Reykjanesi. Það er því óhætt að segja að ekki sé þörf á að sjóða sér vatn í katli heldur þarf aðeins að setja bollann undir heitavatnskranann og þú ert kominn með soðið vatn.

Orkuverin í Svartsengi hafa verið byggð upp í áföngum. Það fyrsta (orkuver 1) var byggt á árunum 1977 – 1979 og það síðasta (orkuver 6) var byggt á árunum 2006 – 2008.

Í dag er framleiðslugeta orkuversins í Svartsengi um 75 MW í raforku og um 150 MW í varma.